Nội dung bài kinh
Tôi nghe như vầy:
Một thời, Phật trú bên núi Tỳ-phú-la, thành Vương xá, có sáu Thiên tử, vốn là xuất gia ngoại đạo. Một tên là A-tỳ-phù, hai là Tăng thượng A-tỳ-phù, ba là Năng Cầu, bốn là Tỳ-lam-bà, năm là A-câu-tra, sáu là Ca-lam, đến chỗ Phật.
Thiên tử A-tỳ-phù nói kệ:
Tỳ-kheo chuyên chú tâm,
Thường tu hạnh yểm ly;
Ở đầu đêm, cuối đêm,
Tư duy khéo tự nhiếp.
Thấy nghe những lời kia,
Không rơi vào địa ngục.
Thiên tử Tăng thượng A-tỳ-phù lại nói kệ:
Yểm ly chỗ đen tối,
Tâm thường tự nhiếp hộ;
Vĩnh viễn lìa thế gian,
Tranh ngôn ngữ, luận pháp.
Theo Đại Sư Như Lai,
Xin thọ pháp Sa-môn;
Khéo nhiếp hộ thế gian,
Không tạo các điều ác.
Thiên tử Năng Cầu lại nói kệ:
Đoạn hẳn đánh, đập, giết,
Cúng dường cho Ca-diếp;
Không thấy đó là tội,
Cũng không thấy là phước.
Thiên tử Tỳ-lam-bà lại nói kệ:
Con nói Ni-càn kia,
Ngoại đạo Nhã-đề Tử;
Xuất gia, hành học đạo,
Thường luôn tu hạnh khó.
Đối đồ chúng Đại Sư,
Xa lìa lời nói dối.
Con nói người như vậy,
Không xa bậc La-hán.
Bấy giờ, Thế Tôn nói kệ đáp:
Con hồ ly gầy chết,
Thường đi cùng sư tử,
Suốt ngày, vẫn nhỏ, yếu,
Không thể thành sư tử.
Chúng Đại sư Ni-càn,
Hư vọng tự xưng tán;
Là nói dối ác tâm,
Cách rất xa La-hán.
Bấy giờ, Thiên ma Ba-tuần dựa vào Thiên tử A-câu-tra nói kệ:
Tinh cần bỏ tối tăm,
Thường giữ gìn viễn ly;
Đắm nhiễm sắc vi diệu,
Ham thích cõi Phạm thế.
Ta giáo hóa chúng này,
Để được sanh Phạm thiên.
Khi ấy Thế Tôn liền tự nghĩ: ‘Bài kệ mà Thiên tử A-câu-tra đã nói này, là do Thiên ma Ba-tuần thêm sức vào, chứ không phải do tự tâm Thiên tử A-câu-tra kia nói:
Tinh cần bỏ tối tăm,
Thường giữ gìn viễn ly;
Đắm nhiễm sắc vi diệu,
Ham thích cõi Phạm thế.
Ta giáo hóa chúng này,
Để được sanh Phạm thiên.
Bấy giờ, Thế Tôn lại nói kệ:
Nếu những gì là sắc,
Ở đây hay ở kia;
Hoặc ở trong hư không,
Sáng chiếu rực mỗi khác.
Nên biết tất cả kia,
Không lìa ma, ma trói;
Giống như mồi lưỡi câu,
Câu cá đang lượn chơi.
Khi ấy những Thiên tử kia đều nghĩ rằng: ‘Hôm nay Thiên tử A-câu-tra nói kệ, mà Sa-môn Cù-đàm nói là ma nói. Vì sao Sa-môn Cù-đàm nói là ma nói?’
Bấy giờ, Thế Tôn biết những ý nghĩ trong tâm các Thiên tử nên bảo rằng:
“Nay Thiên tử A-câu-tra nói kệ, nhưng chẳng phải tự tâm Thiên tử kia nói mà là do sức của Ma Ba-tuần dựa vào nên mới nói:
Tinh cần bỏ tối tăm,
Thường giữ gìn viễn ly;
Đắm nhiễm sắc vi diệu,
Ham thích cõi Phạm thế.
Nên giáo hóa chúng này,
Để được sanh Phạm thiên.
Cho nên, Ta nói kệ:
Nếu những gì là sắc,
Ở đây hay ở kia;
Hoặc ở trong hư không,
Sáng chiếu rực mỗi khác.
Nên biết tất cả kia,
Không lìa ma, ma trói;
Giống như mồi lưỡi câu,
Câu cá đang lượn chơi.
Khi ấy các Thiên tử lại tự nghĩ: ‘Lạ thay! Sa-môn Cù-đàm thần lực, oai đức lớn mới có thể thấy được Thiên ma Ba-tuần, còn chúng ta thì không thấy. Chúng ta mỗi người hãy làm kệ tán thán Sa-môn Cù-đàm.’ Liền nói kệ:
Đoạn trừ đối tất cả,
Tưởng tham ái hữu thân;
Khiến người khéo giữ này,
Trừ tất cả vọng ngữ.
Nếu muốn đoạn dục ái,
Nên cúng dường Đại Sư;
Đoạn trừ ba hữu ái,
Phá hoại đối nói dối.
Đối kiến tham đã đoạn,
Nên cúng dường Đại Sư.
Đệ nhất thành Vương xá;
Tên núi Tỳ-phú-la;
Tuyết sơn hơn các núi,
Kim sí vua loài chim;
Tám phương, trên và dưới,
Tất cả cõi chúng sanh;
Ở trong các Trời, Người,
Tối thượng Đẳng Chánh Giác.
Sau khi các Thiên tử nói kệ tán thán Phật rồi và nghe những gì Phật dạy, hoan hỷ, tùy hỷ, đảnh lễ dưới chân Phật, liền biến mất.
Nội dung bài kinh
如是我聞：
一時，佛住王舍城毘富羅
T 0359b23
山側。有六天子，本為外道出家，一名阿毘
T 0359b24
浮、二名增上阿毘浮、三名能求、四名毘
T 0359b25
藍婆、五名阿俱吒、六名迦藍，來詣佛所。
T 0359b26
阿毘浮天子即說偈言：
T 0359b27
「比丘專至心， 常修行厭離，
T 0359b28
於初夜後夜， 思惟善自攝，
T 0359b29
見聞其所說， 不墮於地獄。」
T 0359c01
增上阿毘浮天子復說偈言：
T 0359c02
「厭離於黑闇， 心常自攝護，
T 0359c03
永離於世間， 言語諍論法。
T 0359c04
從如來大師， 稟受沙門法，
T 0359c05
善攝護世間， 不令造眾惡。」
T 0359c06
能求天子復說偈言：
T 0359c07
「斷截椎打殺， 供養施迦葉，
T 0359c08
不見其為惡， 亦不見為福。」
T 0359c09
毘藍婆天子復說偈言：
T 0359c10
「我說彼尼乾， 外道若提子，
T 0359c11
出家行學道， 長夜修難行。
T 0359c12
於大師徒眾， 遠離於妄語，
T 0359c13
我說如是人， 不遠於羅漢。」
T 0359c14
爾時世尊說偈答言：
T 0359c15
「死瘦之野狐， 常共師子遊，
T 0359c16
終日小羸劣， 不能為師子。
T 0359c17
尼乾大師眾， 虛妄自稱嘆，
T 0359c18
是惡心妄語， 去羅漢甚遠。」
T 0359c19
爾時天魔波旬著阿俱吒天子而說偈言：
T 0359c20
「精勤棄闇冥， 常守護遠離，
T 0359c21
深著微妙色， 貪樂於梵世。
T 0359c22
我教化斯等， 令得生梵天。」
T 0359c23
爾時，世尊作是念：「若此阿俱吒天子所說偈，
T 0359c24
此是天魔波旬加其力故，非彼阿俱吒天子
T 0359c25
自心所說，作是說言：
T 0359c26
「『精勤棄闇冥， 守護於遠離，
T 0359c27
深著微妙色， 貪樂於梵世。』
T 0359c28
當教化斯等， 令得生梵天。」
T 0359c29
爾時，世尊復說偈言：
T 0360a01
「若諸所有色， 於此及與彼，
T 0360a02
或復虛空中， 各別光照耀。
T 0360a03
當知彼一切， 不離魔魔縛，
T 0360a04
猶如垂鈎餌， 鉤釣於遊魚。」
T 0360a05
時，彼天子咸各念言：「今日阿俱吒天子所說
T 0360a06
偈，沙門瞿曇言是魔所說。何故沙門瞿曇言
T 0360a07
是魔說？」
爾時，世尊知諸天子心中所念，而告
T 0360a08
之言：「今阿俱吒天子所說偈，非彼天子自心
T 0360a09
所說，時魔波旬加其力故。」作是說言：
T 0360a10
「精勤棄闇冥， 守護於遠離，
T 0360a11
深著微妙色， 貪樂於梵天。
T 0360a12
當教化斯等， 令得生梵天。
T 0360a13
是故我說偈：
T 0360a14
「『若諸所有色， 於此及與彼，
T 0360a15
或復虛空中， 各別光照耀。
T 0360a16
當知彼一切， 不離魔魔縛，
T 0360a17
猶如垂鈎餌， 鈎釣於遊魚。』」
T 0360a18
時，諸天子復作是念：「奇哉！沙門瞿曇！神力大
T 0360a19
德，能見天魔波旬，而我等不見，我等當復
T 0360a20
各各說偈讚歎沙門瞿曇。」即說偈言：
T 0360a21
「斷除於一切， 有身愛貪想，
T 0360a22
令此善護者， 除一切妄語。
T 0360a23
若欲斷欲愛， 應供養大師。
T 0360a24
斷除三有愛， 破壞於妄語。
T 0360a25
已斷於見貪， 應供養大師。
T 0360a26
王舍城第一， 名毘富羅山。
T 0360a27
雪山諸山最， 金翅鳥中名。
T 0360a28
八方及上下， 一切眾生界，
T 0360a29
於諸天人中， 等正覺最上。」
T 0360b01
時，諸天子說偈讚佛已，聞佛所說，歡喜隨
T 0360b02
喜，稽首佛足，即沒不現。
T 0360b03