Nội dung bài kinh
Tôi nghe như vầy:
Một thời, Phật ở tại vườn Cấp cô độc, rừng cây Kỳ-đà, nước Xá-vệ. Bấy giờ, có một Tỳ-kheo tên là Tam-di-ly-đề đi đến chỗ Phật, đảnh lễ dưới chân Phật, rồi ngồi lui qua một bên, bạch Phật:
“Bạch Thế Tôn, gọi là thế gian. Vậy, thế nào gọi là thế gian?”
Phật bảo Tam-di-ly-đề:
“Con mắt, sắc, nhãn thức, nhãn xúc và cảm thọ với khổ thọ, lạc thọ và phi khổ phi lạc thọ được cảm thọ bên trong phát sanh bởi nhân duyên nhãn xúc. Tai, mũi, lưỡi, thân, ý, pháp, ý thức, ý xúc và cảm thọ với khổ thọ, lạc thọ và phi khổ phi lạc thọ được cảm thọ bên trong phát sanh bởi nhân duyên ý xúc. Đó gọi là thế gian. Vì sao? Vì sáu nhập xứ tập khởi nên xúc tập khởi, như vậy cho đến thuần một tụ khổ lớn cũng tập khởi.
“Này Tam-di-ly-đề, nếu không có con mắt kia, không có sắc, không có nhãn thức, không có nhãn xúc và không có cảm thọ với khổ thọ, lạc thọ và phi khổ phi lạc thọ được cảm thọ bên trong phát sanh bởi nhân duyên nhãn xúc; không có tai, mũi, lưỡi, thân, ý, pháp, ý thức, ý xúc và cảm thọ với khổ thọ, lạc thọ và phi khổ phi lạc thọ được cảm thọ bên trong phát sanh bởi nhân duyên ý xúc, thì không có thế gian, cũng không thi thiết thế gian. Vì sao? Vì sáu nhập xứ diệt nên xúc diệt, cho đến thuần một tụ khổ lớn cũng diệt.”
Phật nói kinh này xong, Tỳ-kheo Tam-di-ly-đề nghe những gì Đức Phật đã dạy, hoan hỷ phụng hành.
Như thế gian, chúng sanh, cũng được thuyết như vậy.
Nội dung bài kinh
T -juan9
T 0056a19
T 0056a20
T 0056a21
雜阿含經卷第九
T 0056a22
T 0056a23
宋天竺三藏求那跋陀羅譯
T 0056a24
如是我聞：
一時，佛住舍衛國祇樹給
T 0056a25
孤獨園。
時，有比丘名三彌離提，往詣佛所，
T 0056a26
稽首佛足，退坐一面，白佛言：「世尊！所謂
T 0056a27
世間者，云何名世間？」
佛告三彌離提：「謂眼、
T 0056a28
色、眼識、眼觸、眼觸因緣生受，內覺若苦、若樂、
T 0056a29
不苦不樂。耳、鼻、舌、身、意、法、意識、意觸、意觸因
T 0056b01
緣生受，內覺若苦、若樂、不苦不樂，是名世間。
T 0056b02
所以者何？六入處集則觸集，如是乃至純大
T 0056b03
苦聚集。
「三彌離提！若無彼眼、無色、無眼識、
T 0056b04
無眼觸、無眼觸因緣生受，內覺若苦、若樂、不
T 0056b05
苦不樂；無耳、鼻、舌、身、意、法、意識、意觸、意觸因
T 0056b06
緣生受，內覺若苦、若樂、若不苦不樂者，則無
T 0056b07
世間，亦不施設世間。所以者何？六入處滅
T 0056b08
則觸滅，如是乃至純大苦聚滅故。」
佛說此
T 0056b09
經已，諸比丘聞佛所說，歡喜奉行。
T 0056b10
如世間。如是眾生、如是魔，亦如是說。
T 0056b11